Tags Posts tagged with "بدافزارها"

بدافزارها

وکیل جرایم فضای سایبری تهران

گروه تحقیق تهدیدات پیشرفته مک آفی، به تازگی یک کمپین بدافزار معروف به عملیات شارپشوتر (Sharpshooter) را کشف کرده است. این کمپین، بخش های هسته ای، دفاعی، انرژی و مالی را در سراسر جهان، مورد هدف قرار داده است.

همانطور که توسط گروه تحقیقاتی مک آفی (McAfee) مشخص شده است، کمپین عملیات شارپشوتر از داده های درون حافظه ای بسیار مهم برای دانلود و اجرای بسته های اطلاعاتی (payload) سطح دوم، استفاده می کنند. این بسته ی داده ها، «Rising Sun» نام دارد و به نظر می رسد تا کنون 87 سازمان مختلف در سراسر جهان را هدف قرار داده است.

بسته ی ویروسی Rising Sun، یک درب پشتی ماژولار و کاملا کاربردی است که به منظور نظارت بر شبکه های آسیب دیده ی قربانیان طراحی شده است.

بدافزار سطح دوم یاد شده، شباهت های متعددی با تروجان درب پشتی «Duuzer» دارد. این تروجان توسط گروه لازاروس (Lazarus)، یک تهدید سایبری-جاسوسی، در حملاتی که به منظور اختلال در اهدافی از صنایع حیاتی یکسان طراحی شده بود، در طول سال 2015 مورد استفاده قرار گرفت. مشخص شده است که این گروه حداقل از سال 2009 فعال بوده است.

کمپین مذکور خود را به عنوان عملیات قانونی استخدام شغل صنعتی معرفی کرده و ماهیت خود را پنهان می کند. روند حملات نیز با یک فایل حاوی ماکروی مخرب آغاز می شود. این ماکروها به گونه ای طراحی شده اند تا اولین سطح بسته های اطلاعاتی را در حافظه ی سامانه دانلود کرده، به طور مخفیانه در پس زمینه اجرا و اطلاعات را جمع آوری کنند.

همه ی داده هایی که Rising Sun از سیستم های آلوده شده جمع آوری کرد، به سرورهای کنترل گروه فرستاده شده اند. این اقدام، اطلاعاتی راجع به جزئیات سامانه، تطبیق دهنده های شبکه، نام کاربری و نشانی های آی پی محلی را برای مهاجمان اصلی حملات فراهم کرده و همچنین به آن ها اجازه ی مدیریت فایل ها و فرایندهای سامانه را می دهد.

شرکت امنیتی ترند میکرو(Trend Micro)، با امتناع از نسبت دادن حمله به یک گروه مشخص توضیح داد:

با توجه به تفاوت های قابل توجه بین بسته ی ویروسی Rising Sun و تروجان Duuzer، این شرکت امنیتی مردد است؛ زیرا بسته ی ویروسی از کانال های ارتباطی «HTTP» و تروجان نام برده از مکانیسم ارتباطی مبتنی بر سوکت استفاده می کند.

علاوه بر این، کدهای فرمان و کد داده های بازگشتی در این 2 شاخه، متفاوت هستند. همچنین طرح های رمزنگاری که توسط سازندگان این 2 استفاده شده است، کاملا متفاوت هستند؛ زیرا تروجان نام برده از یک طرح «XOR» خاص بهره برده و Rising Sun از الگوریتم جریانی RC4 استفاده می کند.

 

بررسی تمرکز حملات سایبری در سال 2018، سبب به حداقل رسیدن این دست تهدیدات و چالش های فضای مجازی در مقیاس جهانی می شود. در این مطلب به ادامه مباحث پیرامون تهدیدات سایبری ایران در سال جاری میلادی میپردازیم.

•    استخراج ارز دیجیتال

بر اساس ادعای بسیاری از موسسات امنیتی شاخص جهان، 2017، سال هدف قرار گرفتن دارندگان ارزهای دیجیتال، از سوی کره شمالی بود. با این وجود، سرقت این ارزهای رمزپایه در سال 2018، چالش چندان برجسته ای به شمار نمیرود. آن چه در این برهه از زمان، برای متخصصان امنیتی، به دغدغه ای اساسی بدل شده است را می توان، سرقت قدرت پردازش سرورها و رایانه های قدرتمند دانست.

استخراج ارزهای رمزپایه، به ظرفیت گسترده ای جهت محاسبه و حل مسائل پیچیده ریاضی، نیازمند است. افزایش سرسام آور حباب ارزش واحدهای پولی دیجیتال چون بیت کوین در سال گذشته، میلیون ها رایانه متصل به اینترنت را در خطر هک و بهره برداری در راستای استخراج ارزهای دیجیتال، قرار داده است.

از جمله مصادیق بارز این دست حملات، در سال گذشته، می توان به هک سرورهای شرکت خودروسازی تسلا ، شرکت مدیریت خط لوله نفتی روسیه و سامانه های وایفای عمومی آرژانتین اشاره کرد.

با افزایش استخراج کنندگان این قبیل ارزها، انگیزه هکرها برای نفوذ به شبکه های رایانه ای افزایش خواهد یافت و رشد حملات هکری به بیمارستان ها، سامانه های سلامت، فرودگاه ها و دیگر زیرساخت های حیاتی، احتمال بروز فجایع انسانی و نابسامانی های متعددی در سطح کشور را به شکل فزاینده ای افزایش می دهد.

•    هک انتخابات

مقامات امنیتی ایالات متحده آمریکا، اندکی پس از برگزاری انتخابات ریاست جمهوری سال 2016 و به قدرت رسیدن ترامپ، روسیه را به دخالت در انتخابات از طریق جنگ اطلاعات و تاثیرگذاری بر جامعه این کشور، متهم کرد. بر اساس ادعاهای مطرح شده، روسیه با هک کمیته ملی حزب دموکرات و انتشار برخی اطلاعات محرمانه مربوط به هیلاری کلینتون، نامزد دموکرات انتخابات، اقبال عمومی نسبت به وی را تا حدود زیادی کاهش داده و ترامپ را به قدرت رساند.

با این وجود، تبلیغات رسانه ای و انتشار اخبار جعلی در بستر شبکه های اجتماعی، تنها راه تاثیر گذاری بر انتخابات یک کشور نیست. خطرات متعدد حمله سایبری به هر یک از مراحل فرایند رای گیری همچنان اقسام مختلف انخابات الکترونیک را تهدید می کند.

از همین روی، مقامات امنیتی آمریکا، به منظور حفاظت از صحت انتخابات میان دوره ای پیش رو که در ماه نوامبر سال میلادی جاری برگزار خواهد شد، مشغول شناسایی و رقع آسیب پذیری های موجود هستند. این در حالی است که مهاجمان سایبری، همچنان در سامانه های انتخاباتی الکترونیک، اهداف و آسیب پذیری های بی شماری را در اختیار دارند و همین امر، در این بازی، دست بالا را به آن ها می دهد.

انتخابات الکترونیک، در ایران نیز، هواداران بسیاری دارد و مسئله استفاده از سامانه های الکترونیک در راستای برگزاری انتخابات، یکی از چالش های مهم سال گذشته در فضای سیاسی کشور بوده است.

از منظر غالب کارشناسان امنیتی و متخصصان علوم رایانه ای، آسیب پذیری سامانه های انتخاباتی، امری انکار ناپذیر است و پذیرش تهدیدات و خطرات بالقوه انتخابات الکترونیک، در صورت پیروزی هواداران استفاده از این سامانه ها و استقرار سیستم های یاد شده در ایران، امری ناگزیر به شمار می رود.

نتیجه گیری

از دیدگاه فنی، جهان در سال 2018، شاهد ظهور انواع پیچیده تر و مخرب تری از بدافزارها خواهد بود. بر اساس پیش بینی کارشناسان امنیتی و شرکت های شاخص فعال در این حوزه، دولت ها، شرکت ها و کاربران در سال آینده با انواع مخرب تر و پیچیده تری از واناکرای و تریکبات، مواجه می شوند.

با بررسی گذرای تاریخ اینترنت، می توان دریافت که تهدیدات از بدو شکل گیری شبکه های رایانه ای و تولد اینترنت، به وجود آمدند و به صورت مداوم مراحل رشد و پیشرفت را طی کرده اند. بنابراین، با وجود همه پیش بینی موجود از انواع محتمل حملات سایبری در سال 2018، بی شک برخی از پیشرفت های هکر ها در زمینه هک و تخریب بخش های مختلف، مانند سال های پیشین، کارشناسان امنیتی را شگفت زده خواهد کرد.

 

اکنون در تمامی پرونده‌هایی که می‌فهمیم شوهرکُشی یا زن‌کُشی اتفاق افتاده و قضیه ناموسی بوده از طریق همین موبایل به آن می‌رسیم.

به گزارش سایبرلا به نقل از تسنیم، یکی از پرونده‌های جنایی که در سالهای اخیر به‌شدت سروصدا کرد و به تیتر یک رسانه‌ها تبدیل شد، پرونده ستایش قریشی بود، پرونده‌ای که هنوز نیز در جریان است و هر چند وقت یک بار مجدداً به صدر اخبار  پربازدید رسانه‌ها تبدیل می‌شود.

قاضی دادگاه بدوی صادرکننده رأی پرونده قاتل ستایش قریشی «قاضی ابراهیم اسلامی» متولد سال 1356 است؛ وی تحصیلات خود تا مقطع دکتری را در دانشگاه شهید بهشتی سپری کرده است.

دکتر اسلامی یکی از جوان‌ترین و باسابقه‌ترین قضات دادگاه کیفری یک استان تهران و تجدیدنظر به حساب می‌آید که پرونده‌های متعدد جنایی را رسیدگی کرده و هم‌اکنون عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکز است.

اسلامی علاوه بر تدریس در دانشگاه‌های مختلف مانند شهید بهشتی، علامه‌ طباطبایی، پلیس، عدالت و … در پژوهشگاه قوه‌ قضاییه و چندین مرکز مشغول کار پژوهشی نیز هست.

مدتی قبل میزبان قاضی اسلامی بودیم و پای صحبتهای او درباره مباحثی مانند نقش و تأثیرات فضای مجازی در پرونده‌های جنایی، راهکارهای کاهش جرم و بزه و بازخوانی قسمتهایی از پرونده رسیدگی به قتل ستایش قریشی نشستیم.

در ادامه مشروح این گفت‌وگو تقدیم مخاطبان ارجمند شده است:

همزمان با بروز و ظهور فضای مجازی و شبکه‌های اجتماعی شاهدیم که این فضا، بسترساز وقوع پرونده‌های جنایی، قتلهای ناموسی،‌ همسرکُشی و … بوده است و در مواردی نیز قربانیان این شبکه‌های نوظهور تحت تأثیر آن اقدام به خودکشی کرده‌اند، با این حال هیچ‌گونه مدیریت و نظارت جدی بر این فضا تاکنون وجود نداشته است،‌ تأثیر این شبکه‌ها بر اذهان جامعه به حدی بوده که حتی در حادثه پلاسکو شایعات متعددی در این رابطه منتشر شد و بسیاری از شهروندان تحت تأثیر این شایعات قرار گرفتند، در حادثه پلاسکو نیز مدیریتی برای پاسخ دادن به این شایعات وجود نداشت؛ با توجه به اینکه جنابعالی روزانه با پرونده‌های متعدد جنایی سروکار دارید، چه رابطه علت و معلولی بین فضای مجازی و وقوع قتل و جنایتهای مختلف وجود دارد؟

فضای مجازی خصوصیت خاصی دارد که پای همه افراد به آن کشیده شده است؛ بزرگترین خصوصیت فضای مجازی پوشیده بودن این فضا و مخفی بودن کنشگران آن است، کنشگران فعال در این فضا ناشناخته هستند لذا این ناشناخته بودن کنشگران در فضای مجازی مجال بیشتری را برای بزهکاری فراهم می‌کند، در فضای حقیقی همه همدیگر را می‌بینند و مجرمان دیده می‌شوند اما فضای مجازی فضای بسیار گسترده‌ای دارد، در فضای مجازی به گستره کره زمین فضا مطرح است، در این فضا به پهنای اینترنت می‌توانیم شاهد اتفاقات باشیم، فضای مجازی مرز ندارد، زمانیکه با فردی در فضای مجازی در حال صحبت هستیم، نمی‌توانیم بگوییم الزاماً با یک ایرانی صحبت می‌کنیم، ممکن است مخاطب ما در دورترین نقطه دنیا باشد.

خصوصیت فرامرزی بودن فضای مجازی باعث می‌شود تبادل آزاد اطلاعات ساده باشد؛ فرد به راحتی در کشورهای دنیا مخاطب پیدا می‌کند، بزرگترین مشکلی که در فضای مجازی وجود دارد به خاطر همان خصوصیت فضای مجازی است، چرا؟ به این خاطر که اگر اکنون دادگاه‌های کشور ما در پرونده‌ای قصد ورود و رسیدگی داشته باشند، در ردیابی‌هایی انجام شده متوجه می‌شوند شخصی که مطلب را ارسال کرده یا آبروی فردی را برده یا کلاهبرداری کرده است مثلاً در کشور آلمان، لوکزامبورگ، مجارستان و… ساکن است اما با توجه به خصوصیت فضای مجازی چگونه می‌توان آن متهم را دستگیر کرد؟ مگر کشور فرانسه آن فرد را در اختیار دادگاه کشور ما قرار می‌دهد؟ دستگیری، تعقیب متهم و انتقال وی به کشور و محاکمه وی چگونه می‌تواند انجام شود؟

بنابراین فضای مجازی این مرزها را از بین برد و چالشهای ما در فضای مجازی به این صورت است؛ در فضای مجازی جرم را خوب می‌توانیم کشف کنیم چون کشف جرم بسیار ساده است، چرا؟ چون ابزار ما در اینترنت، مودم و تلفن است و هر کس که قصد ورود به این فضا را داشته باشد باید با تلفن وارد شود و بسیار راحت می‌توان به متهم و مکان زندگی وی دسترسی پیدا کرد اما کشورهای معاند که ضد انقلاب هستند قطعاً با کشورمان همکاری نمی‌کنند بنابراین این نخستین خصوصیت فضای مجازی است که باعث می‌شود افراد آزادنه در این مسیر جست‌و‌خیز کنند و هر کاری که می‌خواهد، انجام دهند.

هویت ناشناخته افراد در فضای مجازی

دومین خصوصیت فضای مجازی این است که هویت اشخاص در آن مبهم است، به طور مثال شخص خود را در فضای مجازی یک دختر معرفی می‌کند و عکس یک دختر در عکس پروفایلش قرار می‌دهد، عکس دختری که زیبا و در حال ورزش است، در حالیکه او در واقع یک مرد چهل ساله است، بعد در این فضا با مخاطب مورد نظرش رفاقت و نقطه ضعفهای او را پیدا می‌کند، با فرستادن عکسهای غیرواقعی اعتماد مخاطب را جلب می‌کند و به تمام اهدافش می‌رسد.

سومین مشکل اساسی در فضای مجازی این است که این فضا مستندسازی ادله را بسیار سخت می‌کند؛ امروز در دانشگاه‌ها درسی با عنوان «ادله اثبات دعوا» تدریس می‌شود‌، ادله اثبات دعوا شامل اقرار، شهادت، سند، علم قاضی و … است؛ واقعیت این است در مورد فضای مجازی اگر متوجه شدیم که فلانی فیلم مستهجن را برای مخاطب فرستاده یا مطالب مستهجن، ضد و کذب می‌نویسد و تصاویر نامناسب می‌فرستد و وی را بازداشت کردیم اگر وی بعد از دستگیری بگوید من این کارها را نکردم چگونه می‌توان جرم وی را اثبات کرد؟

در بحث مستندسازی ادله در دادگاه چاره‌ای نیست جز اینکه مانند اپراتورهای تلفن همراه پرینت بگیرد، به طور مثال فرد مرتکب قتل شده، از لحظه‌ دستگیری تا لحظه‌ای که می‌خواهند اعدامش کنند، دائماً منکر قتل می‌شود اما قاضی خودش ردیابی می‌کند، اکنون وسایل الکترونیکی به ما کمک شایانی کرده و 99 درصد قتلها با موبایل کشف می‌شود، اکنون پلیس ما به محض اینکه به شماره تلفن‌ همراه قاتل دسترسی پیدا کند، بسیار راحت او را پیدا می‌کند.

اکنون در تمامی پرونده‌هایی که می‌فهمیم شوهرکُشی یا زن‌کُشی اتفاق افتاده و قضیه ناموسی بوده از طریق همین موبایل به آن می‌رسیم.

پلیس ردیابی می‌کند و به طور مثال متوجه می‌شود که مقتول در یک ماه آخر عمرش، ارتباط عشقی داشته و پیامک رد و بدل می‌کرده است، خیلی ساده‌تر بگویم در پرونده‌های زناشویی سریعاً شماره پرینت موبایل مقتول را می‌گیریم و متوجه می‌شویم حدسمان درست بوده و همسر قاتل سه سال دوست‌پسر داشته است.

اکنون در بحث فضای مجازی مشکلمان کشف جرم نیست و کشف جرم بسیار ساده انجام می‌شود، در مورد ویروس یا بدافزارها نیز ردیابی می‌کنیم و به متهم می‌رسیم اما چگونه باید متهم را دستگیر کنیم؟ چه کسی متهم را در اختیار ما قرار می‌دهد؟ به طور مثال در بحث مسائل اینترنتی، درست است که اینترنت مودمی است که شما وارد می‌شوید و تلفن است که وارد نمی‌شوید اما آن وب‌سایت و مکانی که این اطلاعات و خدمات را در اختیار شما قرار می‌دهد، چیزی به نام «ثبت دامنه» است؛ اکنون شرکتهایی که مرتکب خلاف و جرم می‌شوند، ثبت دامنه‌شان خارج از کشور است. افرادی که در فتنه تبلیغ می‌کردند، به طور مثال می‌گفتند در خیابان انقلاب تجمع کنید، سرشاخه‌ها از طریق خطوط دامنه کشور آلمان و فرانسه وارد ایران می‌شدند و به متهمان دسترسی پیدا می‌کردند اما چه کسی باید آنها را در اختیار ما قرار بدهد؟

مشکل ما در فضای مجازی همچنان که گفتم ادله‌ و مستندسازی است که چگونه باید اتهام را به وی نسبت دهیم و از آن مهمتر بحث دستگیری، محاکمه و اجرای حکم وی است.

مشکل فضای مجازی امروز فقط مربوط به ایران نیست، کشورهای دنیا در سال 2001 در شهر بوداپست مجارستان جمع شدند و یک کنوانسیون جرایم سایبری به نام «کنوانسیون بوداپست» نوشتند، تمام کشورهای دنیا گفتند که بیاییم ضعفها و خلأهای فضای مجازی را حل کنیم، این ضعفها چیست؟ این است که پلیس اینترپل فضای مجازی در دنیا تشکیل شود، دادگاه‌های بین‌المللی فضای مجازی در سراسر دنیا راه بیفتد اما کدام کشورها همکاری می‌کنند؟ قراردادهای استرداد مجرمین و معاضدت قضایی در سراسر دنیا ارائه شود که مثلاً اگر امروز یک تبعه کشور فرانسوی در فضای مجازی کاری کرد، ردیابی کردیم و به وی رسیدم، پلیس فتای فرانسه با ما همکاری کند و وی را با کمک مراجع قضایی بازداشت و به پلیس فتای کشور ما تحویل دهد.

اما این اتفاقها در فضای حقیقی نیز وجود ندارد لذا چالش فضای مجازی فقط مربوط به جمهوری اسلامی ایران نیست، امروز فضای مجازی تمام دنیا را درگیر کرده است، امروز در فضای مجازی کلاهبرداری رایانه‌ای، سرقت سایبری، بحث هتک حیثیت و حرمت  و… وجود دارد و تمام کشورهای دنیا را درگیر کرده است.

از سال 2001 به بعد، رفته‌رفته تمام کشورهای دنیا با این موضوع درگیر شدند، جمهوری اسلامی با وجود اینکه به کنوانسیون بوداپست ملحق نشد تمام موارد موجود در کنوانسیون سایبری را استفاده کرد، اکنون قانون جرایم رایانه‌ای کشور ما کاملاً اختباص شده و ملهم از کنوانسیون جرایم سایبری است اما در حال حاضر قانون جرایم رایانه‌ای کشورمان بسیار ضعف دارد؛ من در دانشگاه آزاد تهران مرکز و دانشگاه‌های آزاد دیگر مانند دانشگاه شهید بهشتی و دانشگاه‌های دیگر نزدیک به 150 تا 200 رساله ارشد و دکتری درباره فضای مجازی کار کرده‌ام، رساله‌هایی مانند جعل رایانه‌ای، کلاهبرداری سایبری، مشکلات، خلأ و آسیبهایی که در مورد کنوانسیونها وجود دارد، اکنون در 15 رساله با عنوان «بزه‌دیدگی سایبری» در حال فعالیت هستیم؛ اگر فرد در فضای مجازی بزه دیده شد چه کسی باید حقوق وی را جبران کند؟ در ماده 249 قانون مجازات اسلامی آمده است که اگر یک نفری در قتل کشته شود و قاتل وی با وجود ردیابی‌ها مشخص نشود، دیه مقتول از بیت‌المال پرداخت می‌شود چون خون مسلمان نباید هدر برود.

لزوم حمایت دولتها از بزه‌دیده‌گان سایبری

اکنون بسیار کار پژوهشی انجام داده‌ایم، من یک مقاله علمی ـ پژوهشی با عنوان حمایت از بزه‌دیدگان سایبری نوشتم و در دانشگاه امام صادق (ع) به چاپ رسید؛ در این مقاله عنوان کردم فردی که مورد بزه واقع شده، دولتها با ایجاد صندوقی از وی حمایت کنند مثلاً اگر شخصی مورد سوءاستفاده و آسیب قرار گرفت، مال یا دارایی از وی رفت، کسی باشد که از او حمایت کند اما مقررات داخل کشورها در این زمینه به روز نمی‌شود.

اگر بخواهیم مشکلات موجود در فضای مجازی را دسته‌بندی کنیم، مشکل اولمان بحث تقنینی است متأسفانه قوه مقننه ما نتوانسته قانون جرایم سایبری به‌روزی داشته باشد، مشکل دوم این است که امکانات پلیسی و فنی ما خیلی محدود است، کنوانسیون سایبر، دولتها را ملزم می‌کند که کشورهای عضو آن امکانات فنی، تخصصی و پلیسی خودشان را در اختیار هم قرار دهند، شاید پلیس ما از نظر دانش فنی و تخصصی قوی باشد که بتواند اطلاعات را کسب کند اما اگر امروزه قصد دستگیری مجرمی را  داشته باشد، باید چه کند؟ اگر امروزه من، قاضی پرونده‌ای باشم که فردی در آن مدعی شود همسرش رابطه نامشروع داشته در حالیکه همسر او در دادگاه منکر ادعای شوهرش باشد و من قاضی بخواهم محتوای تلگرام وی را بررسی کنم، چگونه این کار باید صورت گیرد؟

قصدم از این بحث این است که به نتیجه‌گیری خوبی برسم؛ فضای مجازی بدون پاسبان و رهاست، در فضای مجازی نظارتی وجود ندارد و این نظارت مانند مرزهای داخلی کشور نیست، به طور مثال امروز اگر یک قتل ناموسی یا سیاسی اتفاق افتاد که بخواهیم به پیامک استناد کنیم و بگویم شخص (متهم) در روز 29 فروردین 94 ساعت 8 شب به من پیامک زد، می‌توان از اپراتورهای داخل کشور استفاده کرد و قتل کشف شود اما اکنون درباره تلگرام و … که به سرورها دسترسی نداریم، چه باید کنیم؟

اکنون بحثهای فضای مجازی و اینترنتی، ماهواره‌ای شده است، به طور مثال اکنون اگر آمریکا قصد رصد فضای مجازی جمهوری اسلامی ایران را داشته باشد به روسیه خواهش و التماس نمی‌کند، آمریکا ماهواره در فضای جو ایران قرار می‌دهد و بسیار راحت مانند نرم‌افزار گوگل که به راحتی همه می‌توانند موقعیت‌یابی کنند، از طریق جی‌پی‌اس ماهواره‌هایی در فضا پرتاب می‌کنند که به وسیله آن می‌توانند به تمامی محتویات فضای مجازی من و شما دسترسی پیدا کنند چون به هر حال خود فضای مجازی تحت تأثیر ماهواره‌ها است.

من در صداوسیما در چندین برنامه تلویزیونی درباره فضای مجازی صحبت کردم؛ به عنوان یک راهکار مؤثر می‌توان گفت پیشگیری از همه اقدامات مهمتر است، پیشگیری می‌تواند از لحاظ جرم‌شناسی وضعی یا اجتماعی باشد، پیشگیری وضعی مانند این است که قانون و مقررات وضع، دستگاه‌های اجرایی را ملزم به نظارت بیشتر کنیم و مربوط به دیگر مواردی مانند بحثهای پالایش، فیلترینگ و کارهایی که دولت قصد انجام دارد.

دومین پیشگیری، بحث اجتماعی است؛ بهترین راهکاری که می‌توانیم در این زمینه داشته باشیم این است که کارکرد رسانه‌ها و NGO(سازمانهای مردم نهاد) را بالا ببریم، آنها حساس شوند و در نهایت، مردم، دولت و صدا و سیما را حساس کنند، باید آموزش را بالا ببریم امروزه باید به والدین در مدارس، دانشگاه‌ها و در تلویزیون بگوییم اینکه فرزندان شما گوشی آیفون 3 میلیون تومانی دارند، کلاس و پرستیژ نیست و شما (والدین) باید به این برسید که چگونه می‌توانید بر فرزندان نظارت کنید و نظارت خودتان را بر نحوه استفاده آنها بالا ببرید.

درست است که امروز فضای مجازی، فضایی است که ما نمی‌توانیم از آن دوری کنیم و جزو لاینفک زندگی ما شده اما باید آگاهی‌ها را بالا ببریم، مانند خانواده‌هایی که در یک منطقه جرم‌خیز زندگی می‌کنند و والدین به فرزندانشان آموزش می‌دهند که نباید سمت مواد مخدر و اعتیاد بروند ما نیز همین اطلاعات را در فضای مجازی برای باید برای خانواده‌هایمان بالا ببریم، باید بدانیم فرزند ما چه می‌کند بنابراین افزایش آگاهی در این حوزه بسیار مهم و پیشگیرانه است.

به نظر من رسانه‌ها می‌توانند بسیار مؤثر باشند، یکی از ضابطه‌های دولتهای دارای دموکراسی این است مردم از این دولتها مطالبه می‌کنند و دولت نیز به عنوان یک دولت خدمت‌گذار کار انجام می‌دهد بنابراین رسانه بی‌نهایت می‌تواند مؤثر باشند، رسانه‌ها باید مطالبات و خواسته‌های مردم را حساس کنند، اگر رسانه‌ها منسجم شوند و مطالبات مردم را مطرح کنند، قطعاً دولت مطابق با خواسته آنها پیش می‌رود.

متأسفانه مشکل ما در کشور این است چون با واسطه تحریمها و فشارهایی که با آن مواجهیم، در بحث فضای مجازی نیز نتوانستیم چندان موفق باشیم آنها نیز با ما همکاری نمی‌کنند مجرمان، مضنونان و اطلاعاتمان را در اختیارمان قرار نمی‌دهند، با این اوصاف خوب است که دستگاه تقنینی وارد، قانون به‌روز و حمایت از بزه دیده‌ها زیاد شود و دستگاه اجرایی  نیز به تبعیت از آن مطالعات خودش را بالا ببرد.

آیا به هر میزان که فضای مجازی زمین بازی ما نباشد و به روایتی دیگر مدیریت فضای مجازی در اختیارمان نباشد، به همین میزان باید توقع افزایش جرایم در حوزه‌های مختلف را داشته باشیم؟ به طور مثال اگر به جای تلگرام یک نرم‌افزار پیام‌رسان بومی و ملی داشتیم، آیا این فضا زمین بازی ما نمی‌شد و کمک شایانی به کاهش جرائم و حتی کشف جرائم نمی‌کرد؟

صددرصد با وجود نرم‌افزار بومی، فضای مجازی زمین بازی ما می‌شد، اگر زیرساخت این فضا در کشورمان فراهم شود و همه در شبکه طراحی شده توسط متخصصان داخلی ورود پیدا کنند و به سمت نرم‌افزارهای غیربومی نروند، قطعاً نظارتمان بسیار بالاتر می‌رود، به فرض مثال شما در یک آسانسور با همسرتان در حال بالا رفتن هستید و می‌دانید که ممکن است داخل آسانسور دوربین باشد، شاید مثلاً در حالت عادی زمانیکه که از راه پله ساختمان بالا می‌روید، دست همسرتان را بگیرید و با او شوخی کنید اما در آسانسور اگر بخواهید رفتار غیرمتعارفی بکنید به ذهنتان می‌رسد که نکند داخل آسانسور دوربین باشد، فضای مجازی نیز همینطور است، زمانیکه این فضا بدون پاسبان و رها باشد، افراد به خود اجازه انجام هر کاری در این فضا را می‌دهند.

فضای مجازی باید نظام‌مند شود، نظام‌مندی این فضا از دو منظر قابل بحث است، یکی از منظر حقوق بین‌الملل است، باید وارد شویم و همکاری بین دولتها و پلیسی را ایجاد و تمام کشورها را عضو کنوانسیون کنیم و دولتها اطلاعات به روز فنی، تخصصی، پلیسی، قانونی و قضایی‌شان را در اختیار ما قرار دهند که البته این اتفاق بسیار کم اتفاق می‌افتد، چون دولتها با اراده خودشان می‌توانند وارد کنوانسیون شود و دیگر نظام‌بندی این فضا از نظر حقوق داخلی است، به نظر من در زمینه حقوق داخلی سه رکن قوه مجریه، قضاییه و مقننه باید به آن ورود پیدا کنند، قوه مقننه باید قوانین خوبی بگذارند، قوانینش را به روز و دستگاه‌های اجرایی، قضایی، پلیس و نهادهای مرتبط را ملزم به به روز کردن قوانین کند، از آن طرف دولت نیز باید زیرساختهای لازم را فراهم کند، همین موضوعی که در مورد بحث ماهواره می‌گویند اکنون می‌توانیم ماهواره‌ای پرتاب کنیم که این ماهواره بتواند کل مرزهای کشور ما را پوشش دهد و از این طریق بتوانیم تمامی امواجی که ردوبدل می‌شود را رصد کنیم.

مورد آخر که همیشه مثال می‌زنم این است اکنون نهادی با عنوان مدیریت بحران در کشور و دولت وجود دارد که در صورت وقوع بحران تمامی نیروها مانند آتش‌نشانی، پلیس، اورژانس، نیروهای اداره برق و گاز و … فعالیت می‌کنند می‌خواهم یک قدم جلوتر بروم؛ اگر اکنون زلزله‌ یا بحرانی اتفاق افتد که نمی‌توانیم به مردم بگوییم اکنون منتظر بمانید تا نیروهای اداره گاز و برق برسند، وظیفه آنهاست و به چیزی دست نزنید، در آن زمان همه در حال کشته شدن هستند و  هر شخصی باید خودش را نجات دهد.

در حال حاضر باید نسخه‌های دولتی، قانونی را کنار بگذاریم، به نظر من نخستین قدمی که می‌توانیم انجام دهیم و با بحران مقابله کنیم این است که در خانواده و پیرامون خودمان آگاهی اجتماعی را بالا ببریم البته در خانواده نیز حساسیت باید خودش ایجاد شود باید با استفاده از پای‌بندیهای اخلاقی افراد، تذکرات لازم در خصوص خطرات این فضا و …خانواده خود را ایمن نگه داریم.

عزمی برای مقابله با آسیبهای فضای مجازی وجود ندارد

در قدمهای بعدی است که باید دولت حساس شود و زیرساختها را فراهم کند؛ در قوه قضائیه با وجود اینکه در قانون جرایم رایانه‌ای پیش‌بینی شده که باید قضات و پلیس آموزش ببینند، دادسرای خاص ویژه‌ای داشته باشیم، تعهد جدی وجود ندارد، انگار عزم ملی وجود ندارد بنابراین زمانیکه بررسی می‌کنیم، می‌بینیم کل بدنه حاکمیت در مقابل این موضوع کم‌کاری می‌کند، اکنون جلسات شورای عالی فضای مجازی خروجی خوبی ندارد.

در برخی پرونده‌های قضایی مانند قتل، آدم‌ربایی، سیاسی و… قضات ما با چالش مواجه می‌شوند، یک سری از این چالش و مشکلها همانطور که گفتم به دلیل موضوعات بین‌المللی، پلیس و استرداد مجرمان است، چون افراد فعال در فضای مجازی متخصص هستند از طریق مرزهای خارجی وارد این فضا می‌شوند، دامنه خود را در خارج از کشور ثبت می‌کنند، از طرف دیگر نیز این فضا را رها کردیم و امکانات نظارتی خوبی بر روی آن نداریم.

 

امروزه با گسترش عرضه انواع گوشی‌های هوشمند و استفاده آن توسط کاربران باعث گردیده تهدیدات این تجهیزات نیز افزایش یابد‌. با توجه به اینکه اکثر کاربران در حافظه‌های تجهیزات هوشمند خود انواع اطلاعات مهم اعم از تصاویر خصوصی‌، پیام‌ها‌، اطلاعات بانکی و‌… را نگهداری می‌کنند از این لحاظ این تجهیزات مورد توجه هکرها قرار دارد و می‌بایست حتما کاربران نکات ایمنی این ابزار کوچک را مد نظر قرار دهند .

به گزارش سایبرلا به نقل از پلیس فتا، سرهنگ سید علی میراحمدی در این گفتگو بیان داشت‌: با توجه به افزایش میزان تمایل کاربران به استفاده از تجهیزات هوشمند‌، این دستگاه کوچک امروزه به عنوان یک رایانه همراه و یا کیف پول همراه و … مورد استفاده قرار می‌گیرد و این امر باعث تمایل نفوذگران از هک رایانه‌ای شخصی به سمت هک پلت فرم تلفن همراه گردیده است .

این مقام انتظامی افزود‌: می‌توان گفت اکثر تهدیداتی که قبلا متوجه رایانه‌های شخصی بود امروزه به سمت دستگاه‌های هوشمند همراه رفته است که نمونه‌هایی از این تهدیدات‌؛ بدافزارها‌، بات نت‌ها‌، جاسوس افزارها‌، بدافزارهای بانکی را می‌توان نام برد.

رئیس پلیس فتا استان ادامه داد‌: به غیر از تهدیدات نرم افزاری و دسترسی‌های غیر مجاز بحث سرقت گوشی‌های هوشمند گزینه دیگری است که گریبانگیر دارندگان گوشی‌های هوشمند می‌باشد و در این خصوص کاربران می‌توانند با استفاده از قابلیت برخی نرم افزار‌ها در صورت مفقودی و یا سرقت بهره بگیرند مانند پاک کردن اطلاعات‌، ip  فرد استفاده کننده‌، تغییر سیم کارت‌، مکان جغرافیایی و … .

در ادامه سرهنگ میراحمدی به نکات کلیدی اشاره نمودند که کاربران با رعایت آن یک امنیت نسبی را برای تجهیزات خود رقم می‌زنند، اولین گام نصب یک آنتی ویروس مناسب و بروز می‌باشد که این امر باعث جلوگیری از نصب برخی بدافزارها و جاسوس افزارها برروی گوشی می‌گردد .دومین گام، دانلود برنامه‌های مورد نیاز از منابع معتبر می ‌باشد . این نکته را همیشه مدنظر قرار دهید که برنامه‌هایی که در منابع نامعتبر به اشتراک یا عرضه می‌گردند قابل اعتماد نبوده و می‌توانند حامل فایل‌های آلوده باشند .

وی عدم نصب برنامه‌های غیر ضروری را سومین گام خواند و گفت: گام چهارم، محدو‌دسازی دسترسی اپلیکیشن‌ها می‌باشد برخی نرم افزار‌ها  دسترسی‌های غیر ضروری را از کاربر می‌گیرند می‌توان آنها را از مسیر تنظیمات گوشی غیر فعال کرد .پنجمین گام هم عدم کلیک بر روی لینک‌های ارسالی توسط افراد در فضای وب به خصوص شبکه‌های اجتماعی می‌باشد .

سرهنگ میراحمدی در پایان به کاربران توصیه کرد امنیت در فضای مجازی نسبی است ولی می‌توان با رعایت برخی گزینه‌ها‌، امنیت اطلاعات خود را تامین نماییم.

 

رئيس پليس فتا استان اردبيل ضمن تبریک سال نو به همه هموطنان عزیز، رعایت نکات و هشدارهای سایبری در پایان سال را توسط همه عزیزان، خواستار شد.

پايگاه اطلاع‌رسانی پليس ‌فتا: سرهنگ دوم حافظ شریفی در پیامی ضمن عرض تبریک و شادباش به مناسبت فرا رسیدن سال جدید به تمام هموطنان و خیرمقدم به مهمانان نوروزی استان اردبیل، از تمام عزیزان خواست تا با رعایت نکات ایمنی و توجه به هشدارهای سایبری در سفرهای نوروزی خود، پلیس را در پیشگیری و کنترل از وقوع جرایم نوظهور فضای مجازی یاری نمایند.

این مقام انتظامی در ادامه با ذکر چندین هشدار سایبری، دقت در رعایت آن را از تمام هموطنان عزیز در جهت حفظ اطلاعات حساس و مهم خود خواستار شد و گفت: مردم به هیچ وجه رمز اول و دوم خود را بروی کارت‌های عابر بانک ننوشته و در صورت گم کردن بلافاصله نسبت به اعلام مفقودی از طریق سامانه‌های بانکی اقدام نمایید.

وی افزود: در هنگام خرید از طریق دستگاه POS سعی کنید خودتان عملیات پرداخت را انجام داده و در غیر این صورت بعد از خرید هرچه سریع‌تر نسبت به تغییر رمز اول و دوم کارت از طریق دستگاه‌های ATM اقدام کنید.

سرهنگ شریفی ادامه داد: به هیچ وجه به افراد غریبه اعتماد نکرده و کارت عابر بانک خود را در اختیار آنها قرار ندهید.

وی در مورد دستگاه خودپرداز نیز متذکر شد و گفت: هموطنان عزیز در حین استفاده‌ از دستگاه خودپرداز بانکی، مخصوصاً ناحیه صفحه کلید و محل ورود و خروج کارت و محیط اطراف آن توجه داشته و در صورت مشاهده هرگونه مورد مشکوکی از انجام هر گونه عملیات بانکی از آن خودداری کنند.

سرهنگ شریفی در مورد استفاده از وای‌فای رایگان در مراکز عمومی و بین راهی نیز گفت: هموطنان عزیز سعی کنند تا حدالامکان از وای‌‌فای عمومی استفاده نکرده‌ و در صورت نیاز حتماً قبل از اتصال نسبت به ایمن کردن دستگاه خود با آنتی ویروس‌های معتبر و همچنین انتقال فایل‌های مهم و حیاتی خود (‌عکس‌ها و فیلم‌های خصوصی‌) به حافظه‌های قابل حمل اقدام نموده و همچنین نام و صحت وای‌فای ارائه شده را از مرکز خدماتی و رفاهی استعلام و مطمئن شوند که آن وای‌فای توسط همان مرکز ارائه می‌شود.

وی افزود: مسافران عزیز قبل سفر نسبت به خاموش کردن وای‌فای منزل خود اقدام و در حین سفر نیز به غیر از زمان‌هایی که به اینترنت نیاز ندارند نسبت به خاموش کردن وای‌فای، هات‌اسپات، دیتا و بلوتوث دستگاه خود اقدام نمایند.

این مقام انتظامی در مورد پسورد مورد استفاده هموطنان نیز گفت: همه باید برای بالابردن امنیت خود در فضای مجازی از پسوردهای ترکیبی (‌حروف بزرگ، حروف کوچک، اعداد و علائم‌) استفاده کنند.

رئیس پلیس فتا استان اردبیل در مورد دانلود همه برنامه‌های کاربردی مخصوصاً تقویم سال جدید هشداد داده و عنوان کرد: عزیزان برای دانلود موارد خود حتماً از طریق سایت‌های معتبر اقدام کرده تا در مقابل ویروس‌ها، بدافزارها، باج‌افزارها و برنامه‌های مخرب و جاسوسی در امان باشند.

وی همچنین با اشاره به حراجی‌ کالا‌های مختلف در وب سایت‌ها و شبکه‌های اجتماعی مختلف گفت: هموطنان عزیز دقت داشته باشند که برای خرید کالای مورد نیاز خو در اینترنت، حتماً از فروشگاه‌های آنلاین معتبر اقدام نموده و به پیشنهادهای فریبنده و وسوسه انگیز سایت‌های غیر معتبر با قیمت‌های کم و باورنکردنی توجه نکرده، که در صورت عدم رعایت این نکات ممکن است در تله و هکرهای اینترنتی افتاده و صدمات جبران ناپذیری را متحمل شوند.

سرهنگ شریفی در پایان با آرزوی سالی پر خیر و برکت برای همه هموطنان یادآور شد که از نگهداری اطلاعات حساس و مهم در دوربین عکاسی، تلفن همراه، لپ‌تاپ و تب‌لت خودداری نموده و سعی کنند که اطلاعات خود به هارد اکسترنال منتقل و در جای امن نگهدای نموده .

 

رئیس مرکز تشخیص و پیشگیری پلیس فتا ناجا با بیان اینکه سیستم‌های اداری به شدت در تهدید بد‌افزارها مخرب و جاسوسی هستند، گفت: این تهدیدات در پی دانلود بی حد و حصر کارمند است که از هر سایتی هر‌گونه نرم‌افزار و فیلم و کلیپ را دانلود می‌کنند.

 سرهنگ دوم علی نیک‌نفس تصریح کرد: مدیران فنی در این ادارات باید همواره آنتی ویروس‌های سیستم‌های تحت نظارت را به روز و فعال نمایند، ضمن آن‌که استفاده از دیواره آتش برای این مراکز بسیار مهم و حیاتی است.
وی به مدیران فنی ادارات پیشنهاد کرد: برای جلوگیری از ورود بدافزارهای مخرب و جاسوسی به سیستم‌های اداری یکی از راهکارها محدود‌سازی دانلود کاربران است، این امر می‌تواند ورود بدافزارهای مخرب و جاسوسی را به سیستم‌های اداری محدودتر نماید.

رئیس مرکز تشخیص و پیشگیری پلیس فتا ناجا گفت: حتی محدودیت دسترسی به اینترنت می‌تواند برای کاربران اداری که نیازی به اینترنت ندارند سیستم‌های اداری را از حملات بدافزاری و جاسوسی ایمن کند.

سرهنگ نیک‌نفس با اشاره به حافظه‌های جانبی مورد استفاده کارکنان افزود: برخی از کارکنان اداری حافظه‌های جانبی مثل فلش مموری دارند که برای انتقال اطلاعات از آنها استفاده می‌کنند و این جابجایی اطلاعات که بخشی از آن از طریق سیستم‌های اداری صورت می‌گیرد می‌تواند با توجه به آلوده بودن فلش مموری آلوده گردد

وی در توصیه به مدیران فنی ادارات گفت: بستن پورت‌های حافظه‌های جانبی نیز در سیستم‌های اداری می‌تواند مفید باشد یا حافظه‌های جانبی مشخص برای این پورت‌ها تعریف گردد. تا سیستم‌های اداری از طریق حافظه‌های جانبی آلوده نگردد.

 

رئیس پلیس فتای اصفهان خبر داد: سرقت اطلاعات و برداشت از حساب‌ها‌، در صدر جرائم سایبری استان قرار دارند و بیشترین انگیزه مجرمان اینترنتی نیز سوء‌استفاده‌های مالی است.

به گزارش سایبرلا به نقل از پلیس فتا, سرهنگ سیدمصطفی مرتضوی اظهار کرد: حسن اعتماد زیاد کاربران فضای مجازی و رعایت نکردن نکات امنیتی توسط شهروندان هنگام استفاده از کارت‌های بانکی، اینترنت بانک، فناوری‌های جدید بانکداری و تجارت الکترونیک باعث شده برداشت‌های غیرمجاز به علت خطای انسانی و ناآشنایی کاربران به ابزارهای جدید افزایش یابد.

این مقام مسئول تاکید کرد: نمی‌توان مجرمان سایبری را موفق دانست بلکه سهل انگاری و حسن اعتماد بیش از حد کاربران و هم استانی‌ها است که زمینه وقوع جرائم سایبری را فراهم می‌کند.

رئیس پلیس فتا فرماندهی انتظامی استان اصفهان در ادامه افزود: اگر كاربران عزیز کارهای خود را با کمی دقت و حساسیت بیشتر دنبال نمایند، جرائم سایبری کاهش پیدا خواهد کرد.

وی تصریح‌كرد: بر اساس آمار موجود، قریب به اتفاق، بسیاری از کلاهبرداری‌های رخ داده در فضای مجازی به علت سهل انگاری قربانیان بوده است.

سرهنگ مرتضوی در ادامه به کاربران توصیه‌کرد: برای کاهش جرائم مالی این کاربران هستند که باید یکسری موارد ساده ایمنی را رعایت کنند، مثل در خریدها خود کارت کشیده و رمز خود را به هیچ عنوان به فروشنده اعلام نکنند، یا در خریدهای اینترنتی علاوه بر خرید از سایت‌های دارای نماد اعتماد الکترونیک، حتما آدرس بانکی باید با HTTPS شروع شده باشد، نوشتن رمز بانکی بر روی کارت و… که می تواند مجرمان سایبری را ناکام نماید.

وی دا ادامه به کاربران توصیه کرد: به سایت‌های غیر‌مجاز و نا‌معتبر به هیچ عنوان مراجعه نکنند، اطلاعات دریافتی خود را از منابع معلوم و دارای مجوز دانلود كرده، قبل از نصب هرگونه نرم‌افزار بر روی دستگاه خود، نسبت به دسترسی‌های ایجاد شده حساسیت داشته باشند .

رئیس پلیس فتا اصفهان با بیان این‌كه استفاده از آنتی ویروس به روز و مناسب راهکاری مطمئن در جهت جلوگیری از ورود بدافزارها به سیستم است به دارندگان گوشی‌های هوشمند توصیه کرد‌: با مراجعه به قسمت تنظیمات گوشی هوشمند نسبت به فعال سازی محدودیت تماس‌های بین‌المللی خود اقدام كنند.

 

مرکز مدیریت امداد و هماهنگی عملیات رخدادهای رایانه‌ای با اعلام هشدار امنیتی در استفاده از خدمات بانکداری موبایلی، ۵ راهکار برای دریافت خدمات بانکی ایمن از طریق گوشیهای هوشمند را تشریح کرد.

مهر: بانکداری موبایل بسیار آسان است و در وقت و هزینه‌های شما صرفه‌جویی می‌کند. پیش‌تر برای انجام یک تراکنش بانکی باید مدت‌ها در صف انتظار بانک‌ها منتظر می‌ماندیم ولی امروزه با پیشرفت بانکداری الکترونیک و به‌ویژه همراه بانک‌ها، کافی است گوشی همراه خود را برداشته و با فشردن چند کلید تمام تراکنش‌های بانکی خود را انجام دهید.

در نگاه اول داشتن چنین زندگی آرمانی بسیار لذت‌بخش است ولی آیا همه اقشار جامعه نسبت به خطرات احتمالی آن آگاهی کافی را دارند؟ چند درصد از افرادی که از همراه بانک‌ها برای انجام تراکنش‌های بانکی خود استفاده می‌کنند اقدامات امنیتی لازم را در گوشی‌های هوشمند خود اعمال کرده‌اند؟ خارج از الزامات امنیتی گوشی هوشمند، سؤالی که وجود دارد این است که آیا انجام تراکنش‌های بانکی آن‌هم با فراوانی اخبار در زمینه سرقت اطلاعات بانکی و سودجویی‌های صورت گرفته در گوشی‌های هوشمند به صلاح است؟ اگر حساب بانکی شما توسط یک شخص سودجو خالی شد چه مقدار زمان باید صرف بازپس‌گیری وجه ازدست‌رفته با مراجعه به شعب دادگاه‌ها و کلانتری‌ها کنید؟

شاید عنوان این‌گونه سؤال‌ها منجر به عدم اطمینان کاربران به همراه بانک‌ها شود، اما مرکز مدیریت امداد و هماهنگی عملیات رخدادهای رایانه‌ای (ماهر) با تاکید بر لزوم اقدامات امنیتی برای استفاده از خدمات موبایل بانکینگ، تاکید کرد: جای نگرانی نیست، کافی است کاربران اطلاعات کافی درباره امینت گوشی‌های هوشمند خود داشته باشند.

کارشناسان معتقدند بیشتر کاربران گوشی‌های هوشمند، این فناوری جدید را در حفظ اطلاعات شخصی قابل‌اطمینان می‌دانند، اما برخی دیگر از کاربران گوشی‌های هوشمند از این وسیله برای انجام تراکنش‌های بانکی استفاده نمی‌کنند و تاکید دارند که نمی‌دانند این دستگاه‌ها به‌اندازه کافی امن باشند.

در این زمینه مرکز ماهر نکات کلیدی برای انجام یک تراکنش بانکی ایمن را عنوان کرده است.

یک تراکنش بانکی امن با دستگاههای همراه

در بانکداری همراه، شما می‌توانید گردش حساب بانکی، انتقال وجه، پرداخت قبوض و سایر فرآیندهای بانکی را به پشتوانه دستگاه کوچک هوشمند خود که آن را «گوشی هوشمند» نیز می‌نامند در هرجای این کره خاکی که باشید به‌ راحتی انجام دهید. از اینکه بانکداری همراه زندگی ما را آسان کرده شکی نیست، اما همین آسانی به‌دست‌آمده از بانکداری همراه می‌تواند تهدیداتی را برای شما به وجود آورد. البته اگر اقدامات لازم را برای پیشگیری انجام ندهید. ازجمله‌ این اقدامات می‌تواند نصب یک ضدویروس معتبر باشد.

موبایل بانکینگ با مرورگر گوشی هوشمند

بانکداری همراه از طریق مرورگر موجود در گوشی هوشمند شبیه استفاده از بانکداری الکترونیک در کامپیوترهای شخصی است. تمام کاری که باید انجام دهید اجرای مرورگر و نوشتن آدرس وب‌سایت بانک موردنظر است و پس از ورود به حساب بانکی خود می‌توانید وجه مورد نظر خود را از حسابی به حساب دیگر منتقل کنید. این نکته را در نظر بگیرید که تهدیدات اصلی گوشی‌های هوشمند می‌توانند شبیه به کامپیوترها باشند و لینک‌های مخرب موجود در جستجوهای شما، دانلودهایی که انجام می‌دهید و سایر موارد می‌توانند منجر به تلاش‌های فیشینگ (صفحات جعلی) و مخرب در جهت سرقت اطلاعات شما شوند.

تهدید بانکداری موبایلی با اپلیکیشن

دسترسی به حساب بانکی آن‌هم از طریق صفحه‌نمایش کوچک گوشی شما، بانک‌ها را ملزم به طراحی و بهینه‌سازی برنامه‌های کاربردی همراه بانک‌ها (اپلیکیشن های همراه بانک) متناسب با صفحه‌نمایش کوچک گوشی‌های هوشمند کرده است. این برنامه های کاربردی درصورت عدم رعایت مسائل ایمنی، می تواند تهدیدات امنیتی به همراه داشته باشد.

در همین حال برخی از بانک‌ها از پیامک‌های متنی به‌عنوان ابتدایی‌ترین نوع از بانکداری همراه بهره می‌برند. شما به بانک موردنظر خود یک پیام متنی ارسال می‌کنید و فوراً پیامکی از بانک دریافت کرده که حاوی اطلاعات اولیه از حساب بانکی، گردش‌های حساب و پرداخت‌ها خواهد بود.

بدافزارهای موبایل بانکینگ در حال پیشرفت‌اند

بیشتر بدافزارهای رایج که برای حمله و دستیابی به اطلاعات بانکی مورداستفاده قرار می‌گیرند همان تروجان‌ها و بات‌های موبایل‌ها و یا ترکیبی از آن دو هستند. بدون داشتن ضدویروس بر روی گوشی هوشمند خود آن‌ها توانایی ورود به سیستم شما را پیدا کرده و جزئیات کارت اعتباری و گذرواژه‌های حساب بانکی شما را به دست آورده و برای سرور مهاجم موردنظر ارسال می‌کنند.

برخی از تروجان‌های همراه بانک‌ها بسیار پیچیده هستند و توانایی دور زدن پیشرفته‌ترین سیستم‌های امنیتی را نیز دارند. با این اوصاف سوال اینجاست که چگونه با این دست حملات پیچیده مقابله کنیم؟

۵ راهکار برای تجربه‌ای ایمن از بانکداری همراه

۱. اگر بانک عامل شما برنامه کاربردی همراه بانک (اپلیکیشن) خود را ارائه کرده است بهتر است آن را بر روی گوشی هوشمند خود نصب‌کرده و از دسترسی به ‌حساب بانکی خود از طریق مرورگر گوشی هوشمند خود جدا خودداری کنید. (برنامه کاربردی همراه بانک را تنها از سایت رسمی بانک موردنظر دانلود کنید).

۲. اگر بانک عامل شما تنها خدمات خود را از طریق وب ارائه می‌کند (به این معنی که بانکداری موبایل را پشتیبانی نمی‌کند) از دسترسی به‌ حساب بانکی خود از طریق مرورگر گوشی آن‌ هم بدون داشتن یک ضدویروس به‌روز و قدرتمند بر روی آن جدا خودداری کنید.

۳. از شبکه‌های بی‌سیم در مراکز عمومی برای انجام تراکنش‌های بانکی خودداری کنید و ارتباط بلوتوث را هنگامی‌ که از آن بهره‌ای نمی‌برید خاموش نگاه‌ دارید. در غیر این صورت با این کار شما راه را برای شنود و نفوذ افراد مهاجم نسبت به دریافت اطلاعات تراکنش بانکی و یا نصب برنامه‌های جاسوسی و دیگر بدافزارها بر روی گوشی هوشمند خود باز نگاه داشته‌اید.

۴. سیستم‌عامل و برنامه‌های کاربردی موجود در گوشی هوشمند را بروز نگاه‌دارید. به‌ویژه مرورگر اینترنت خود را، زیرا بیشتر بدافزارها از حفره‌های امنیتی نسخه‌های تاریخ گذشته برای نفوذ استفاده می‌کنند.

۵. از یک ضدویروس مناسب در گوشی هوشمند خود استفاده کنید. شما هیچ‌گاه نمی‌دانید چه زمانی نیاز به انتقال ضروری پول دارید و در این زمان از کدام‌یک از روش‌های بانکداری همراه استفاده خواهید کرد. ضدویروس‌های موبایل و ابزارهای ضدفیشینگ (Phishing) باید شما را در برابر این‌گونه تهدیدات محافظت کنند.

 

اندروید را می‌توان پراستفاده‌ترین سیستم عامل موبایلی دانست که در سراسر جهان بخش توسط بخش قابل توجهی از کاربران موبایل مورد استفاده قرار می‌گیرد اما این محبوبیت موجب شده از اندروید به عنوان بهشت بدافزارها و ویروس‌ها هم یاد شود.
ایسنا: اين روزها كمتر كسي را مي‌توان يافت كه از گوشي هوشمند استفاده نكند. همين موضوع باعث مي‌شود مخاطرات زيادي از جمله سرقت داده‌هاي حساس و اخاذي از جانب افراد سودجو در انتظار كاربران گوشي‌هاي هوشمند باشد که يكي از اين خطرات ويروسي شدن گوشي‌هاي هوشمند است.
بيشتر ويروس‌ها از طريق برنامه‌هاي كاربردي كه بر روي دستگاه خود نصب مي‌كنيد وارد دستگاه مي‌شوند، بنابراين اگر گوشي يا تبلت شما هنوز به ويروس آلوده نشده بهترين راه براي جلوگيري از اين آلودگي دانلود برنامه‌هاي كاربردي از فروشگاه رسمي گوگل “Google Play” خواهد بود.
بنا بر اعلام مرکز مدیریت امداد و هماهنگی عملیات رخدادهای رایانه‌ای (ماهر)، Restart شدن گوشي، كاهش توان باتري، پر شدن حافظه داخلي، هنگ كردن برنامه‌هاي در حال اجرا، ارسال پيامك و ايجاد تماس‌هاي ناخواسته یا روشن نشدن گوشي از جمله نشانه‌هاي ويروسي شدن گوشي‌هاي هوشمند به شمار می‌روند.
اما در بسیاری موارد اگر دستگاه اندرويدي شما به ويروس آلوده شده باشد جاي نگراني خاصی وجود نداشته و حذف آن به‌آساني امكان‌پذير خواهد بود. براي حذف ويروس اندرويدي از دستگاه خود بايد پنج گام را طي كنيد:
گام اول
گوشي يا تبلت خود را در حالت Safe mode قرار دهيد. اين كار مانع از اجراي برنامه‌هاي كاربردي شخص سومي كه حاوي بدافزار هستند مي‌شود. در بسياري از دستگاه‌ها شما مي‌توانيد با فشردن كليد روشن و خاموش به گزينه‌هاي Power دسترسي داشته باشيد.
سپس با فشردن و نگاه‌داشتن Power off گزينه Safe mode ظاهر خواهد شد كه با انتخاب اين گزينه دستگاه مورد نظر را به حالت Safe mode تغيير حالت دهيد. اگر اين راهكار براي دستگاه شما كارساز واقع نشد با جستجوي مدل دستگاه خود در سايت سازنده آن، دستورالعمل حالت Safe mode را پيدا كرده و مراحل آن را انجام دهيد. (در برخي از گوشي‌ها با نگاه‌داشتن Power off گزينه Safe mode ظاهر نمي‌شود، كافي است گوشي خود را خاموش کرده و به هنگام روشن شدن دكمه Power و Volume Down را هم‌زمان فشار دهيد.)
توجه داشته باشيد زماني كه در حالت Safe mode باشيد در قسمت پايين سمت چپ صفحه نمايش بايد Safe mode”” را ببينيد.
گام دوم
منوي Settings را باز كرده و گزينه Apps را انتخاب کرده و مطمئن شويد كه تب Downloaded را مشاهده مي‌كنيد. اگر شما نام ويروسي كه گوشي يا تبلت اندرويدي شما به آن آلوده شده است را نمي‌دانيد در ليست موجود به دنبال برنامه‌هايي باشيد كه آن‌ها را به‌شخصه نصب نکرده‌ايد و يا نبايد روي دستگاه شما اجرا شوند.
گام سوم
روي آيكون برنامه كاربردي مخرب ضربه بزنيد (كاملاً واضح است كه برنامه مخرب نام خود را “Dodgy Android virus” نمي‌گذارد، اين نام تنها براي ملموس شدن بيشتر موضوع براي نحوه حذف ويروس است.) تا صفحه اطلاعات برنامه كاربردي باز شود، سپس گزينه Uninstall را انتخاب كنيد. در بيشتر موارد اين تنها كاري است كه مي‌توان براي حذف ويروس انجام داد، اما در بعضي موارد ممكن است شما دكمه Uninstall را غيرفعال ببينيد و توانايي انجام فرايند بالا را نداشته باشيد. علت اين مهم به دليل قرارگيري ويروس در حالت administrator دستگاه است.
گام چهارم
از منوي Apps خارج شويد و وارد Settings و سپس Security و در نهايت Device Administrators شويد. در اينجا شما مي‌توانيد برنامه‌هاي كاربردي كه در حالت administrator قرار دارند را مشاهده كنيد. فرآيند بسيار ساده است، كافي است تيك برنامه‌اي كه مي‌خواهيد حذف كنيد را برداريد. حال به گام سوم بازگرديد و برنامه مورد نظر را Uninstall کنید.
گام پنجم
پس از حذف ويروس از گوشي يا تبلت اندرويدي، تنها كاري كه بايد انجام دهيد راه‌اندازي مجدد دستگاه و خروج از حالت Safe mode خواهد بود. پس از انجام اقدامات بالا هم‌اكنون بهترين زمان است تا داده‌هاي مهم موجود در دستگاه خود را پشتيبان‌گيري كرده و يك ضدويروس اندرويدي براي محافظت در برابر ويروس‌هاي احتمالي روي دستگاه خود نصب کنید.
 

کلاهبرداران اینترنتی روش های مختلف را مورد استفاده قرار می دهند تا بتوانند اهداف خود را محقق کنند. بدافزارها، باج افزارها، جاسوس افزارها، ویروس ها و… از جمله ابزارهایی محسوب می شوند که در این فرایند به کلاهبرداران اینترنتی کمک می کنند و به گفته کارشناسان، این ابزارها طی چند سال اخیر به قدری پیچیده شده اند که بسیاری از برنامه های امنیتی توانایی شناسایی و مقابله با آنها را ندارند.

عصر ارتباط: مرکز کسپرسکی براساس یک مطالعه جدید اعلام کرد روزانه به طور میانگین 315 هزار نوع بدافزار جدید دستگاه های ارتباطی الکترونیکی را مورد هدف قرار می دهند و از وقتی شبکه های اجتماعی گسترش یافته اند، بخش اعظم این بدافزارها حساب های کاربری اجتماعی را هدف گیری می کنند. تا پیش از این ویندوز مهم ترین هدف هکرها در جهان بود. ولی کسپرسکی معتقد است اولویت هکرها تغییر کرده و این بار شبکه های اجتماعی مهم ترین هدف آنها محسوب می شوند.

نتایج حاصل از بررسی های جدید نشان می دهد میزان انتشار بدافزارها در فصل نخست سال 2015 میلادی نسبت به مدت مشابه سال قبل از آن 165 درصد بیشتر شده است. در سه ما نخست سال 2016 نیز این فرایند رشد 220 درصدی را تجربه کرد تا به این ترتیب کلاهبرداران سایبری همچنان از شرکت های امنیتی جلوتر باشند.

مراکز تولیدکننده ابزارهای امنیت سایبری در سال 2015 میلادی سرمایه گذاری 77 میلیارد دلاری را انجام دادند تا بتوانند ایمنی نسبی را برای کاربران فراهم کنند. در این میان پیش بینی شد میزان سرمایه گذاری آنها تا سال 2018 میلادی به 101 میلیارد دلار می رسد که بیش از 70 درصد این رقم برای ایمن سازی کاربران در مقابل حملات سایبری اجتماعی در شبکه های اجتماعی رسانه ای هزینه می شود. تولیدکنندگان ابزارهای امنیتی در سال 2020 میلادی بیش از 170 میلیارد دلار هزینه می کنند تا جلوی فعالیت کلاهبرداران اینترنتی را بگیرند و با این وجود باز هم پیش بینی می شود که حتی تا پایان دهه جاری هم نتوان فعالیت این گروها از افراد در شبکه های اجتماعی را کنترل کرد.

مرکز Proofpoint در یک گزارش جدید اعلام کرد میزان حملات سایبری و کلاهبرداری های اینترنتی در شبکه های اجتماعی بزرگ مانند فیس بوک، توییتر، اینستاگرام و لینکدین طی سال 2015 میلادی 150 درصد بیشتر شده و نکته اصلی اینجا است که به دلیل ناآگاهی کاربران، این روند همچنان سیر صعودی خود را دنبال می کند.

این مساله به آن دلیل است که کلاهبرداران از طریق شبکه های اجتماعی به صورت مستقیم به میلیون ها کاربر در نقاط مختلف جهان دسترسی دارند و به راحتی می توانند از این گستره، با قلاب خود تعداد زیادی را شکار کنند. کلاهبرداران سایبری اعضای شبکه های اجتماعی و تمام فعالیت آنها را به دقت زیر نظر می گیرند و از این طریق می توانند روش های متعدد نفوذ به دستگاه های موبایلی با شبکه های سازمانی را پیدا کنند.

در اینجا پنج روش اصلی کلاهبرداری سایبری در شبکه های اجتماعی آورده شده است که اگر به آنها توجه داشته باشید، می توانید ایمنی خود را برقرار کنید. این پنج روش به دنبال بررسی دوساله مرکز امنیتی Proofpoint به دست آمده اند.

حساب های کاربری جعلی در توییتر

توییتر همچنان یکی از بزرگ ترین شکل های اجتماعی جهان محسوب می شود و بیش از 330 میلیون مشترک فعال ماهانه دارد. این شبکه اجتماعی طی چند سال اخیر توانسته است جایگزین وبلاگ شود و به عبارت دیگر، در قالب یک منبع رسمی اخبار حاشیه ای مربوط  به شرکت های بزرگ را منتشر کند. در کنار این مساله، کاربران شخصی هم به صورت گسترده از توییتر برای به اشتراک گذاری اتفاقات گوناگون استفاده می کنند.

مجرمان سایبری در این پلتفرم عمومی روش هایی را شناسایی کرده اند تا بتوانند به کلاهبرداری بپردازند. این مجرمان حساب های کاربری جعلی ایجاد می کنند تا از این طریق بتوانند اطلاعات مربوط به شناسه کاربری و رمز عبور حساب های بانکی کاربران را سرقت کنند و دیگر اطلاعات حساس و کاربردی را به دست آورند. حساب های کاربری جعلی ایجاد می کنند تا از این طریق بتوانند اطلاعات مربوط به شناسه کاربری و رمز عبور حساب های بانکی کاربران را سرقت کنند و دیگر اطلاعات حساس و کاربردی را به دست آورند.

حساب های کاربری جعلی ساخته شده به وسیله این افراد شباهت زیادی به حساب های کاربری تجاری دارد که بانک ها و موسسات مالی ارایه می دهند و برای مثال، تنها یک حرف از نام آنها تغییر می کند یا لینک سایت مربوطه عوض شده است. حتی در برخی موارد دیده می شود که حساب های کاربری جعلی دقیقا نام مشابه موسسه مالی را دارند و فقط به ابتدا یا انتهای نام آنها یک نشانه اضافه شده است.

زمانی که کاربر یک توییت به حساب کاربری جعلی می فرستد و تصور می کند با بانک خود ارتباط برقرار کرده است، جاعلان دست به کار می شوند و به گونه ای پاسخ کاربر را می دهند که او تصور می کند بانک مربوطه جواب داده است. با این اتفاق ساده تمام اطلاعات حساس کاربر لو می رود تا زمینه لازم برای سرقت مالی از حساب بانکی او فراهم شود.

کامنت های جعلی در پست های پرمخاطب

انتشار یک خبر مهم یا اتفاق بزرگ در شبکه های اجتماعی می تواند انعکاس گسترده ای داشته باشد و میلیون ها کامنت را از سوی کاربران گوناگون دریافت کنند. شبکه های اجتماعی طی چند سال اخیر به بنگاه های خبری تبدیل شده اند و از این طریق می کوشند سریع تر از هر رسانه دیگر اخبار و اطلاعات را به دست مردم برسانند.

فناوری یادگیری ماشینی و هوش مصنوعی که در شبکه های اجتماعی بزرگ مانند فیس بوک و توییتر مورد استفاده قرار گرفته است، این امکان را فراهم می کند تا سیستم مربوطه به صورت خودکار اولویت های خبری هر کاربر را تشخیص دهد و مهم ترین اخبار را در اختیار او بگذارد. با این روند، طی ماه های اخیر میزان کامنت هایی که برای اتفاقات مهم منتشر می شود افزایش یافته است و به عبارت دیگر، افزایش دسترسی کاربران به خبرهای مورد علاقه موجب شده کامنت های بیشتری در این زمینه گرفته شود.

کلاهبرداران اینترنتی تمایل زیادی دارند از این بازار داغ به نفع خود استفاده کنند و این فرایند را نیز به عرصه ای برای سرقت تبدیل کنند. این افراد در میان نوشته های مردم کامنت های خود را می گذارند و آنها را به تیترهای جنجالی و پرمخاطب که مربوط به همان خبر می شود، لینک می کنند. این لینک ها به سایت هایی متصل هستند که اگر کاربر روی آنها کلیک کند، تمام اطلاعات مربوط به حساب کاربری و کارت اعتباری او سرقت می شود و به عبارت دیگر، کلاهبردار سایبری با یک کامنت می تواند به اطلاعات حساس و شخصی هزاران نفر دسترسی پیدا کند.

تصاویر ویدیویی مستقیم جعلی

بسیاری از شبکه های اجتماعی امکان انتشار تصاویر ویدیویی زنده و مستقیم را برای کاربران خود فراهم کرده اند. فیس بوک هم اکنون اپلیکیشنی را در اختیار کاربران خود قرار داده است که به کمک آن می توانند تصاویر ویدیویی را به صورت زنده و مستقیم پخش کنند. با این اتفاق، تمام کاربران فیس بوک هم اکنون می توانند در بخش Update Status اپلیکیشن خود با یک به روزرسانی ساده آیکون Live Video را در اختیار بگیرند و تصاویر ویدیویی مورد نظرشان را زنده و مستقیم پخش کنند.

پیش از این هم شبکه اجتماعی پریسکوپ به کمک توییتر این امکان را برای کاربران فراهم کرده بود تا تصاویر ویدیویی زنده هم به اشتراک گذاشته شوند. این قابلیت با همه مزایایی که برای کاربران به همراه دارد، به یک هدف جدید برای هکرها و کلاهبرداران اینترنتی تبدیل شده است.

سرقت در این زمینه با یک تئوری ساده انجام می شود. کلاهبرداران اینترنتی در صفحه اجتماعی مربوط به یک تیم ورزشی در فیس بوک کامنت می گذارند و لینکی را در آن منتشر می کنند که کاربر تصور می کند با کلیک کردن روی آن می تواند تصاویر ویدیویی زنده و مستقیم مربوط به مسابقه ورزشی را ببیند. ولی نکته اینجا است که لینک مربوطه کاربر را به یک سایت جعلی هدایت می کند و در این سایت از او خواسته می شود اطلاعات شخصی خود را وارد کند تا امکان دریافت تصاویر ویدیویی زنده فراهم شود.

زمانی که این اطلاعات وارد می شود، کاربر به هیچ تصویر ویدیویی دسترسی پیدا نمی کند و فقط این امکان برای کلاهبردار اینترنتی فراهم می شود تا به راحتی سرقت های مالی خود را انجام دهد.

تخفیف های آنلاین جعلی

فروشگاه های بزرگ در شبکه های اجتماعی حساب کاربری دارند و از این طریق می کشوند مشتریان بیشتری را به سمت خود بکشانند. در صفحات اجتماعی مربوط به این فروشگاه ها معمولا طرح های خفیفی هم اعلام می شود تا انگیزه کاربر برای مراجعه به مراکز مذکور افزایش یابد. ولی توجه داشته باشید که این عرصه هم به یک اتفاق برای کلاهبرداری های اینترنتی تبدیل شده است.

تخفیف های آنلاین جعلی در شبکه های اجتماعی مانند خدمات حساب های کاربری جعلی عمل می کنند. بر این اساس، کلاهبرداران اینترنتی حساب های کاربری اجتماعی خود را کاملا مشابه حساب کاربری فروشگاه ایجاد و سپس طوری وانمود می کنند که تخفیف های باورنکردنی ارایه کرده اند. درواقع باید توجه کرد که این اتفاق فقط برای جذب هرچه بیشتر کاربران انجام می شود تا به حساب کاربری اعتماد کنند و سپس اطلاعات شخصی خود را در اختیار آن بگذارند. با این اتفاق، کاربر شرایط لازم برای سرقت مالی از حساب بانکی خود را فراهم می کند.

نظرسنجی ها و مسابقات آنلاین جعلی

این بخش سال های طولانی است که مورد توجه کلاهبرداران اینترنتی قرار گرفته و به تازگی وارد شبکه های اجتماعی شده است. نظرسنجی های اینترنتی بسیار رواج دارند و مراکز تحقیقاتی بزرگ از این طریق می کوشند جامعه آماری گسترده تری را تحت پوشش قرار دهند. مشابه این فرایند، مسابقات اینترنتی جهانی با جوایز بزرگ هم برگزار می شود تا گروه گسترده ای از کاربران در آن شرکت کنند و مخاطبان مرکز برگزارکننده مسابقه افزایش یابد. ولی این راه ها طی چند سال اخیر به روش کاربردی برای سرقت های اینترنتی تبدیل شده است.

کلاهبرداران اینترنتی از این فضا به نفع خود استفاده می کنند و خود را به نوعی به پست هایی که در این زمینه در شبکه های اجتماعی منتشر می شود، متصل می کنند. باید اعتراف کرد که تشخیص مسابقه آنلاین از مسابقه جعلی بسیار دشوار است و هر دو فضای ارایه شده، ظاهر کاملا مشابه دارند. در هر دو فضا یک تصویر از لوگوی شرکت برگزارکننده مسابقه ارایه می شود و پرسش ها به صورت کاملا مشابه مطرح می شوند.

استانداردهای جدیدی که برای کوتاه سازی آدرس های اینترنتی به کار گرفته می شود هم موجب شده است تا آدرس لینک ها تقریبا مشابه باشد و کاربر به راحتی فریب بخورد. در این شرایط اگر کاربر شبکه های اجتماعی برای شرکت درنظرسنجی یا مسابقه آنلاین روی لینک جعلی کلیک کند، به راحتی می تواند خود را در دام کلاهبرداران گرفتار کند و شرایط لازم برای سرقت های مالی را فراهم آورد.

به هر حال، مرکز Proofpoint پس از یک بررسی دوساله به کمک صدها کارشناس امنیتی متوجه شده است که کلاهبرداری های اینترنتی در شبکه های اجتماعی از این پنج روش انجام می شوند و اگر کاربر به روش ها توجه کافی داشته باشد، جلوی سرقت های اینترنتی و کلاهبرداری های بزرگ گرفته می شود.

 

شبکه های اجتماعی

تجارت الکترونیک

مالکیت فکری و کپی رایت نرم افزارها (حقوق نرم افزارهای رایانه ای)

سایبرلا؛ سازمان نظام صنفی رایانه ای استان تهران، روز چهارشنبه 3 بهمن‌ماه از ساعت ۹ تا ۱۲ سمینار " مالکیت فکری و کپی رایت...
همراه بانک جعلی

جاسوسی سایبری

دولت ترامپ، شرکت‌های آمریکا را برای حفاظت از اسرار تجاری در برابر هکرهای خارجی( پیروی چند مورد جاسوسی اقتصادی افراد و شرکت‌ها برای چین)...
bigtheme